Menachem Wolfowicz Begin urodził się 16 sierpnia 1913 roku w Brześciu Litewskim (w Rosji - obecnie zachodnia Białoruś), pod nazwiskiem Mieczysław Biegun.
------- dzieciństwo i młodość -------
- Urodził się w litewskiej rodzinie Żydów aszkanezysjkich, Zeev-Dov i Hassii Beginów. Miasto Brześć Litewski słynęło w owym czasie ze słynnych uczonych talmudystów. * Młody Begin otrzymał gruntowne wykształcenie religijne i świeckie. * Jego ojciec był aktywnym przywódcą społecznym, żarliwym syjonistą i zwolennikiem poglądów Teodoro Herzla. Dlatego młody Begin, bardzo szybko zainteresował się Syjonizmem i w 1929 roku wstąpił do młodzieżowego ruchu syjonistycznego Betar (założony w 1923 r. w Rydze). Nazwa ruchu Betar pochodziła od słów: "Brit Yosef Trumpeldor". Trumpeldor był żydowskim bojownikiem, który w 1920 roku zginął w walce z Arabami broniąć żydowskiej osady Tel Hai w Palestynie. W ruchu Betar ukutu słynny zwrot: "mniejsza o to, dobrze jest umrzeć za nasz kraj".
- W latach 30-tych Menachem Begin studiował prawo na Uniwersytecie Warszawskim (w Polsce), który ukończył w 1935 roku. * Begin był uczniem i pomocnikiem Władimira Ze'ev Jabotinskiego, który był założycielem młodzieżowego ruchu syjonistycznego Betar. W 1936 roku Jabotinsky przygotował tak zwany "plan ewakuacji", w którym domagał się ewakuacji wszystkich Żydów z Polski do Palestyny, będącej pod brytyjskim mandatem. Plan wywołał wiele dyskusji i kontrowersji. W 1938 roku Jabotinsky ostrzegł polskich Żydów, że "prowadzą niespokojne życie na wulkanie" i ostrzegł ich przed falą krwawych pogromów, które nadejdą w przyszłości. Jabotinsky ostrzegał Żydów w Europie, wzywając ich do jak najszybszego wyjazdu do Palestyny. * W 1937 roku Menachem Begin aktywnie pomagał strukturom ruchu Betar w Czechosłowacji, z której uciekł przed wkroczeniem wojsk niemieckich. * W 1938 roku Menachem Begin został przywódcą organizacji Brit Trumpeldor-Betar w Polsce. Organizacja skupiała w owym czasie około 70 tys. członków i była młodzieżową dobudówką radykalnej partii żydowskiej Nowej Organizacji Syjonistycznej, założonej przez Jabotinskiego. Begin koncentrował się na szkoleniach wojskowych, przygotowując siły do obrony polskich Żydów.
------- II wojna światowa -------
- We wrześniu 1939 roku, po wkroczeniu wojsk niemieckich do Polski, Menachem Begin uciekł do Wilna, które znalazło się w sowieckiej strefie okupacyjnej. Oboje rodziców Begina zginęło w Holokauście. * W 1940 roku sowieckie NKWD aresztowało Begina i skazało na 8 lat w obozie pracy na Syberii. Ironicznie oskarżono go o działalność na rzecz Wielkiej Brytanii. * W 1942 roku na mocy polsko-sowieckich porozumień, Begin wraz z wieloma Polakami został zwolniony z obozów pracy na Syberii i udał się do tworzonej Armii Polskiej, generała Władysława Andersa. Na przełomie marca-kwietnia 1942 roku Armia Polska opuściła Związek Radziecki i przeszła do Iranu, będącego pod brytyjskim panowaniem.
------- Palestyna -------
- W 1943 roku Menachem Begin przybył wraz z polskimi oddziałami wojskowymi do Palestyny, będącej pod brytyjskim mandatem. Begin wraz z wieloma żydowskimi żołnierzami uzyskał zwolenienie z Armii Polskiej i pozostał w Palestynie.
- W 1943 roku Begin nawiązał kontakt i przyłączył się do podziemnej żydowskiej organizacji wojskowej Irgun (Irgun Tsvai Leumi), o której powszechnie się mówi Etzel. Brytyjskie władze nazywały Irgun organizacją terrorystyczną, jednak od 1940 roku obowiązywało zawieszenie broni związane z zagrożeniem niemiecką inwazją na Bliskim Wschodzie. Jedynie niewielka żydowska grupa Avrahama Sterna nie uznawała zawieszenia broni i prowadziła walkę z Brytyjczykami, domagając się zniesienia w limitach imigracji Żydów do Palestyny. * Menachem Begin bardzo szybko dał się poznać jako gwałtowny krytyk żydowskiego przywództwa w Palestynie, które popierało współpracę z Brytyjczykami. Begin był rzecznikiem wojny partyzanckiej, jako niezbędnego sposobu by osiągnąć niezależne państwo żydowskie w Palestynie. Popierał stosowanie metod terrorystycznych w walce.
- W lutym 1944 roku Menachem Begin został dowódcą Irgunu. * Begin twierdził, że Brytyjczycy nie dotrzymują złożonej obietnicy z Deklaracji Balfoura i prowadzą proarabską politykę, wprowadzając "Białą Księgą" z 1939 roku ograniczenia w żydowskiej imigracji do Palestyny. Dlatego Begin zdecydował się zmusić siłą Brytyjczyków do wycofania swoich wojsk z Palestyny. Formalnie ogłoszono zerwanie zawieszenia broni i wznowiono ataki na brytyjskie wojska. Od października 1945 roku do lipca 1946 roku Irgun bezpośrednio współpracował z inną żydowską organizacją wojskową, Haganah. * Celem ataków Irgunu były posterunki brytyjskiej policji i armii, obiekty wojskowe i cywilnej władzy mandatowej w Palestynie. Zaatakowano także brytyjskie więzienie w Akrze, odbijając żydowskich więźniów. * Begin bezpośrednio uczestniczył w przygotowaniach do zamachu bombowego na siedzibę wojskowych władz brytyjskich w Palestynie. 22 lipca 1946 roku Irgun wysadził Hotel Króla Davida w Jerozolimie, zabijając 89 osoby (41 Arabów, 26 Brytyjczyków i 17 Żydów). * Większość środowisk żydowskich, włączając w to Agencję Żydowską, Haganah i Dawida Ben-Guriona, mocno skrytykowało zamach Irgunu na Hotel Króla Davida w Jerozolimie. Haganah zerwała wszelką współpracę z Irgunem. Ben-Gurion otwarcie nazwał Irgun "wrogiem narodu żydowskiego", oskarżając Begina o sabotowanie politycznej kampanii na rzecz powstania niezależnego państwa żydowskiego. Haganah wydała wielu członków Irgunu w ręce brytyjskich władz wojskowych. * Brytyjczycy aresztowali i osadzili w więzieniach około 1 tys. Żydów, w tym wielu członków Irgunu. Menachem Begin ukrywał się używając pseudonimu Rabbi Israel Sassover. Aby powstrzymać wybuch wojny domowej, Begin wezwał członków swojej organizacji do powstrzymania się od otwartej walki zbrojnej z Haganą. * Od lipca 1946 roku do czerwca 1948 roku Irgun prowadził walkę z Brytyczykami i Arabami, nie uzgadniając swoich działań z innymi żydowskimi organizacjami zbrojnymi. Przeprowadzono między innymi masakrę w Deir Yassin w kwietniu 1948 roku. Odpowiedzialnością za masakrę obciążono Menachema Begina, chociaż nie brał on udziału w tej akcji. * 27 kwietnia 1947 na rozkaz Begina, bojownicy Irgunu powiesili w odwecie za wykonanie wyroku śmierci na członkach Etzel dwóch porwanych żołnierzy brytyjskich. Wywołało to antysemickie zamieszki w Wielkiej Brytanii.
- Z powodu dużych trudności podczas wojny o niepodległość ziemi Izraela, dowództwo Irgunu podjęło decyzję o nawiązaniu współpracy z Haganą i Lehi. * Pod koniec kwietnia 1948 roku siły Irgunu wzięły udział w walkach o otworzenie drogi do oblężonej Jerozolimy. Jednak najsłynniejszym był szturm na Jaffę i Hajfę. * Po ogłoszeniu niepodległości państwa Izrael (14 maja 1948 r.), Menachem Begin przemówił w radiu, wzywając członków Irgunu do złożenia broni. W następnych dniach Begin powtórzył to wezwanie kilkakrotnie podczas defilad i przegladów swoich oddziałów. Wzywał członków Irgunu, by po złożeniu broni przyłączali się do Hagany, by wspólnie utworzyć Siły Obronne Izraela (IDF).
------- kariera polityczna -------
- W 1948 roku Menachem Behin założył prawicową partię Herut ("Wolność"), która pozostała wierną radykalnym poglądom Władimira Ze'ev Jabotinskiego. Przywódcą Herut został Begin, który jako charyzmatyczny lider często występował na publicznych demonstracjach.
- W styczniu 1949 roku Menachem Begin został wybrany do pierwszego Knessetu, w którym pracował jako członek komisji spraw zagranicznych i obrony oraz w komisji konstytucji, prawa i sprawiedliwości. * W owym czasie Begin zaczął przedstawiać siebie jako lidera rewizjonistycznego nurtu w łonie Syjonizmu. Propagował on skrajnie nacjonalistyczne poglądy "wielkiego Izraela", odmawiając między innymi legalności istnienia Królestwa Jordanii. * Begin wystąpił w skrajnej opozycji wobec lewicowych partii w Knesecie. Dawid Ben-Gurion często publicznie krytykował lub nawet wyśmiewał i odmawiał Beginowi prawa do głosu.
- W lipcu 1951 roku Menachem Begin został wybrany do drugiego Knessetu, w którym pracował jako członek komisji spraw zagranicznych i obrony oraz komisji konstytucji, prawa i sprawiedliwości. * W styczniu 1952 roku w Knesecie debatowano nad zawarciem izraelsko- niemieckiej umowy o wypłacie odszkodowań dla ofiar hitleryzmu. Menachem Begin ostro sprzeciwił się zawarciu tej ugody i poprowadził demonstrację w Jerozolimie wzywając do obywatelskiego nieposłuszeństwa. Podburzony jego przemówieniem tłum udał się pod Kneset i obrzucił kamieniami salę obrad, raniąc kilkunastu policjantów i kilku posłów. Odpowiedzialnością za całe zdarzenie obarczono Begina, wskutek czego wykluczono go na kilka miesięcy z Knesetu. * Begin otwarcie sprzeciwia się zawartej umowie z Niemcami, twierdząc, że jest to jednoznaczne z ułaskawieniem nazistowskich przestępców, którzy mordowali żydowski naród. Sprzeciwia się przyjęciu niemieckich reparacji. * W 1955 ruch Herut oskarżył rząd premiera Mosze Szaretta (Partia Pracy) o niewłaściwe zachowanie podczas rozprawy doktora Israela Kastznera, który współpracował podczas II wojny światowej z nazistami. Doprowadziło to do upadku rządu.
- Podczas kampani wyborczej do trzeciego Knesetu, w 1955 roku Menachem Begin posłużył się żądaniem prawdziwego niemieckiego zadośćuczynienia za Holokaust. Jego przemówienia pociągnęły słuchaczy i dały duże poparcie partii Herut, która stała się trzecią siłą polityczną w Knesecie. Begin pracował jako członek komisji spraw zagranicznych i obrony oraz komisji konstytucji, prawa i sprawiedliwości. * Ruch Herut poparł prywatną przedsiębiorczość i opowiedział się za zmniejszeniem interwencji państwa w gospodarkę. Partia domagała się również zniesieniu specjalnych przepisów wojskowych nałożonych na arabskich obywateli Izraela. * Po Kampanii Synajskiej (1956 r.) Menachem Begin przeciwstawił się wycofaniu wojsk izraelskich z Półwyspu Synaj, które zostało zakończone 7 marca 1957 roku.
- W lipcu 1959 roku Menachem Begin został wybrany do czwartego Knessetu, w którym pracował jako członek komisji spraw zagranicznych i obrony oraz komisji konstytucji, prawa i sprawiedliwości. * Menachem Begin otwarcie skrytykował spotkanie premiera Dawida Ben- Guriona z niemieckim kanclerzem Konradem Adenauerem w Nowym Yorku (14 marca 1960 r.). Doprowadziło to do masowego ruchu protestów przeciwko rządowi. * W styczniu 1961 roku Herut wycofał swoje poparcie dla rządu premiera Dawida Ben-Guriona, którego oskarżono o związek z wykrytą w 1954 r. w Egipcie aferą szpiegowską.
- W sierpniu 1961 roku Menachem Begin został wybrany do piątego Knessetu, w którym pracował jako członek komisji spraw zagranicznych i obrony oraz komisji konstytucji, prawa i sprawiedliwości.
- W 1965 roku Menachem Begin doprowadził do połączenia się partii Herut z Liberalną Partią Izraela, które podczas kampanii wyborczej do szóstego Knessetu wystartowały pod wspólną nazwą bloku politycznego Gahal (Gush Herut Liberalim), na czele którego stanął Menachem Begin. Chociaż Herut zachował swoją własną organizację w nowej partii, to utracił swój wyraźny prawicowy charakter. * W listopadzie 1965 roku Begin został wybrany do szóstego Knessetu. * W 1966 roku na konwencji Gahalu, Ehud Olmert zarzuca Beginowi nieudolność w rządzeniu i wzywa go do ustąpienia z przewodnictwa w partii. Begin początkowo ogłosił swoje wycofanie się, jednak pod namową tłumu zmienił decyzję i pozostał przywódcą Gahalu.
* 4 czerwca 1967 roku, w przeddzień wybuchu Wojny Sześciodniowej, Menachem Begin podjął decyzję o przyłączeniu się partii Gahal do rządu jedności narodowej premiera Levi Eshkola. 5 czerwca 1967 roku Begin został mianowany ministrem bez teki. * Gdy 26 lutego 1969 roku zmarł premier Levi Eshkol, nowy rząd sformowała premier Golda Meir. Partia Gahal pozostała w koalicji rządowej, a Menachem Begin sprawował obowiązki ministra bez teki.
- W październiku 1969 roku Menachem Begin został wybrany do siódmego Knessetu. Begin był ministrem bez teki. * 6 sierpnia 1970 roku z koalicji rządowej wystąpił Gahal. Było to spowodowane brakiem zgody na realizację amerykańskiej inicjatywy pokojowej (Rogers Plan) ze strony Gahalu. Menachem Begin złożył wówczas urząd ministra bez teki.
- W 1973 roku Menachem Begin zgodził się na plan generała Ariela Szarona, aby połączyć w wyborach do Knessetu siły partii prawicowych. Powstał w ten sposób prawicowy blok polityczny pod nazwą Likud, który jednoczył partie Gahal (Gush Herut Liberalim) z La'am (utworzonego z Wolnego Centrum, Listy Narodowej i Ruchu na Rzecz Wielkiego Izraela). * W latach 1973-1982 przywódcą Likudu był Menachem Begin.
- Wybory do ósmego Knessetu odbyły się w grudniu 1973 roku, w dwa miesiące po Wojnie Jom Kippur. Druzgocące konsekwencje wojny znalazły swoje odbicie w politycznych zmianach w Izraelu. Opozycyjna prawica rosła w siłę. W społeczeństwie głośno krytykowano rząd i dominującą grupę Żydów aszkanezyjskich. Podczas kadencji parlamentu Likud współracował z sefardyjskimi Żydami, pozostając w silnej opozycji względem lewicowej Partii Pracy (Mapai). Menachem Begin w ósmym Knesecie pracował w komisji spraw zagranicznych i obrony.
- W maju 1977 roku prawicowy Likud wygrał wybory do dziewiątego Knesetu. * 20 czerwca 1977 roku Menachem Begin został zatwierdzony na premiera. Dodatkowo sprawował obowiązki ministra spraw zagranicznych (do 10 marca 1980 r.), ministra sprawiedliwości (do 24 października 1977 r.), ministra transportu (do 24 października 1977 r.), ministra komunikacji (do 24 października 1977 r.), ministra pracy i pomocy społecznej (do 24 października 1977 r.) oraz ministra obrony (od 28 maja 1980 r.). * Begin zawiązał koalicję rządową z Partią Religijno-Narodową, Agudat Israel i Demokratycznym Ruchem na Rzecz Zmian. * Polityka wewnętrzna Menachema Begina charakteryzowała się wspieraniem żydowskiego osadnictwa w Samarii, Judei i w Strefie Gazy. Ziemie Samarii i Judei zaczęto uważać za prastare dziedzictwo Izraela. Na tych terenach ropoczęto tworzenie normalnej infrastruktury państwowej - nowe osiedla, drogi, systemy nawadniania, linie telekomunikacyjne itp.
* Najważniejszym wydarzeniem była wizyta egipskiego prezydenta Anwara Sadata w Jerozolimie i jego przemówienie w Knessecie (20 listopada 1977 r.). * Menachem Begin przeszedł do historii jako izraelski polityk, który wspólnie z egipskim prezydentem Anwarem Sadatem negocjował porozumienia procesu pokojowego na Bliskim Wschodzie ukoronowane podpisaniem układu z Camp David (USA) - 18 września 1978 rok. Egipt był pierwszym arabskim państwem, które uznało istnienie państwa Izrael. W zamian Izrael przyjął zasadę "ziemia za pokój", zobowiązując się do opuszczenia Półwyspu Synaj. * Dla Menachema Begina był to moment osobistego spełnienia. Udowodnił swoje pełne zaangażowanie w izraelsko-arabski proces pokojowy na Bliskim Wschodzie. Odmienił swój wizerunek z nacjonalistycznego radykała na prawdziwego męża stanu, który przeszedł do historii. * 16 grudnia 1978 roku izraelski premier Begin oraz egipski prezydent Sadat zostali nagrodzeni Pokojową Nagrodą Nobla. * Menachem Begin spotkał się z ostrą krytyką zawartego porozumienia z Egiptem. Nawet jego najbliżsi współpracownicy z partii Likud, otwarcie krytykowali premiera. Niektórzy członkowie zdecydowali się nawet na odejście z Likudu. * 30 lipca 1980 roku oficjalnie ogłoszono Jerozolimę stolicą państwa Izrael. W Jerozolimie rozpoczęto budowę dzielnicy rządowej i stopniowo przenoszono do niej wszystkie urzędy państwowe. * Przez cały okres swoich rządów, Menachem Begin był zwolennikiem zdecydowanej walki z palestyńskim terroryzmem, który zagrażał Izraelowi z baz położonych w południowym Libanie. W marcu 1978 roku izraelska armia przeprowadziła Operację "Litani" w Libanie. * W czerwcu 1981 roku Begin podjął bardzo trudną decyzję o zbombardowaniu i zniszczeniu przez izraelskie siły powietrzne irackiego ośrodka nuklearnego w Osirak, w pobliżu Bagdadu. Operacja zakończyła się pełnym sukcesem, jednakże przez pewien czas międzynarodowa społeczność potępiała Izrael za to bezpośrednie działanie. Izraelska lewica napiętnowała za to Begina i Likud. Zrozumienie przyszło wiele lat później, podczas Wojny w Zatoce 1991 r.
- W trzy tygodnie po nalocie na Osirak w Iraku, w czerwcu 1981 roku prawicowy Likud wygrał wybory do dziesiątego Knesetu. * 5 sierpnia 1981 roku Menachem Begin został zatwierdzony na premiera. Dodatkowo sprawował obowiązki ministra obrony (do 23 lutego 1983 r.) oraz ministra rolnictwa (od 19 czerwca 1983 r.).
* W maju 1982 roku Izrael zakończył ewakuację z Półwyspu Synaj. Operacja została zakończona dramatyczną ewakuacją żydowskiego osiedla Yamit. * 5 czerwca 1982 roku rząd Begina upoważnił izraelską armię do wkroczenia do Libanu. Była to odpowiedź za próbę zabójstwa izraelskiego ambasadora Shlomo Argova, w Wielkiej Brytanii. Celem Operacji "O Pokój dla Galilei" była likwidacja baz Organizacji Wyzwolenia Palestyny (OWP) w południowym Libanie. Niemniej, operacja bardzo szybko przerodziła się w otwartą wojnę, w której izraelska armia doszła do Bejrutu - przekraczając limit 40 km, jaki dawało jej upoważnienie rządu Begina. Sukcesem wojny było usunięcie OWP z Libanu i zmuszenie do wyjazdu z Bejrutu palestyńskich przywódców. * Społeczna krytyka wojny w Libanie dosięgnęła premiera Begina. Protesty osiągnęły swój szczyt po masakrze w Sabrze i Shatila (wrzesień 1982 r.), gdy w Tel Awiwie demonstrowało 300 tysięcy Izraelczyków. * Komisja śledcza Kahane oskarżyła w lutym 1983 roku ministra obrony Ariela Szarona o rażące zaniedbania. Z licznymi zarzutami spotkał się również premier Begin.
- 15 września 1983 roku Menachem Begin na własne życzenie ustąpił z urzędu premiera i wycofał się z życia politycznego. Oficjalnym powodem był zły stan zdrowia. * Wolny czas wykorzystał na napisanie wielu publikacji dotyczących współczesnej historii Izraela oraz wspomnień z ZSRR. Był żonaty z Alizą Arnold. Miał z nią syna i dwie córki.
Zmarł 9 marca 1992 roku w Tel Awiwie, w Izraelu. Został pochowany, na własne życzenie, na Wzgórzu Oliwnym.